Từ một tách cà phê, đến một nông trại.

Si Farm có một khởi đầu hơi khác thường.

Chúng tôi không dựng quán cà phê sau, để bán thứ nông trại đã trồng. Với chúng tôi, hành trình bắt đầu từ chính nơi một tách cà phê được phục vụ.

Ở Việt Nam, cà phê vẫn luôn nằm sát đời sống thường ngày. Trên góc phố buổi sáng. Trong con hẻm kê những chiếc ghế nhỏ. Bên cạnh một cuộc chuyện trò với gia đình hay bạn bè. Ngồi chờ cà phê nhỏ giọt cũng là một thứ đất nước này đã nuôi dưỡng từ rất lâu.

Chị Dương Nữ Thiên An lớn lên với thứ đó ở ngay bên.

Hơn mười năm trước chị mở Si Café tại Sài Gòn. Bắt đầu bằng việc chọn cà phê ngon từ các vùng trồng khác nhau của Việt Nam, rồi mang hương vị ấy tới từng người, từng tách một. Chị làm một cửa hàng nhỏ trong con hẻm yên tĩnh ở Quận 1, sắp lại chỗ ngồi, đặt thêm cây, nhìn ánh sáng lọt qua cửa sổ, và dần dà tạo nên một chỗ để thưởng thức cà phê cho đúng nghĩa.

Quán lớn dần, sự chú ý của chị mở rộng ra khỏi tách cà phê.

Ngay trong cà phê Việt, hương vị cũng đổi khi đất và nông trại đổi. Nó đổi theo cách trồng, theo độ chín của quả, theo phán đoán của người hái, theo lên men và phơi sấy.

Hương vị này sinh ra từ vùng đất nào? Và để làm cà phê ngon hơn, chính chúng tôi có thể làm gì?

Không chỉ tìm cà phê ngon, chọn nó và mang tới — mà được dự phần vào chính nơi hương vị ấy sinh ra.

Hiểu biết về cà phê càng sâu, mắt chị càng tự nhiên hướng về nông trại.

Và năm 2019, trên mảnh đất ở Cư M'gar, Đắk Lắk, nơi đất đỏ phong hóa từ bazan trải rộng, chị bắt đầu Si Farm. Năm đầu tiên dành cho việc làm đất, cây được trồng vào năm 2020.

Từ đó, cà phê đổi với chị — từ thứ để chọn, thành thứ được nuôi cùng một vùng đất.

Với một người đã hơn hai mươi năm điều hành doanh nghiệp trong ngành công nghệ thông tin, làm nông nghĩa là bắt đầu lại và học từ đầu.

Nhưng thứ chị muốn giữ ở nông trại thì rất rõ.

Không ép tự nhiên vào một hình dạng khác, mà hiểu đất trước đã. Giữ đất để cây lớn khỏe, và dùng dè sẻn nguồn nước ít ỏi. Coi cỏ, côn trùng, chim, vi sinh vật, cây cà phê — và con người — là những sinh thể cùng làm nên một nông trại.

Không chỉ cho vụ mùa này, mà để cà phê ngon vẫn còn trồng được trên mảnh đất này sau năm năm, mười năm, và xa hơn. Để thế hệ sau còn sống được ở đây, làm việc ở đây, và tiếp tục nghề nông.

Si Farm nghĩ về nông trại trong khoảng thời gian dài như vậy.

Hiện khoảng ba mươi người làm việc tại nông trại, và người đứng ở trung tâm việc trồng trọt là anh Sơn, người lớn lên trên cao nguyên này và hiểu đất.

Thay đổi ở một chiếc lá hay một quả cà phê, cách đất khô đi, những khác biệt nhỏ sau cơn mưa — đó là những thứ chỉ người nhìn cây mỗi ngày mới nhận ra. Kinh nghiệm và sự quan sát của từng người là hiểu biết tích lũy lại trong Si Farm.

Chúng tôi coi trồng trọt, thu hoạch, phân loại, lên men, phơi sấy và thử nếm là một công việc liền mạch.

Nhìn trạng thái cây. Quyết ngày hái. Chọn quả đã chín. Đọc diễn biến lên men, và phán đoán khi nào nên kết thúc phơi.

Không phải một kỹ thuật đặc biệt nào làm nên cà phê xuất sắc.

Mà là công việc lặp lại mỗi ngày được làm cẩn thận tới đâu, với ý thức cao tới đâu, và tích lũy được bao nhiêu.

Từng thứ một trong đó, sau cùng, hiện ra thành chất lượng của một tách cà phê.

Cà phê làm theo cách ấy đã dần được đánh giá cao tại các cuộc thi và các kỳ đánh giá chất lượng.

要確認 ／ CẦN XÁC MINH — nêu rõ tên cuộc thi, năm, lô và điểm số trước khi đăng câu này.

Nhưng điểm số và giải thưởng tự chúng không phải mục đích. Đánh giá từ bên ngoài là một thước đo quan trọng để kiểm lại công việc của mình và làm vụ sau tốt hơn.

Thứ chúng tôi nhắm tới là thể hiện cá tính của Cư M'gar thành hương vị, đồng thời để lại một nông trại nơi cả tự nhiên lẫn con người đều khỏe mạnh, cho thế hệ tiếp theo.

Kết nối với những người sản xuất cùng chí hướng, chia sẻ hiểu biết, kỹ thuật và kinh nghiệm. Cùng nâng chất lượng, và gây dựng một vùng cà phê tốt hơn đồng thời hỗ trợ việc làm và đời sống trong vùng, cũng là việc của Si Farm.

Để lại đất tốt. Giữ nguồn nước sạch. Nuôi cây khỏe. Chăm lo cho người làm ở đây. Và làm ra thứ cà phê chỉ mảnh đất này mới có.

Tất cả đều gắn với nhau.

Làm giàu tự nhiên là làm giàu nông trại. Làm giàu nông trại là tạo tương lai cho con người. Và sự tích lũy đó dẫn tới một tách cà phê ngon hơn.

Si Farm không làm cà phê chỉ cho một vụ mùa.

Chúng tôi đang nuôi cà phê của tương lai.